İletişim

Serbest Bölge Teşvikleri

Desteğin Amacı

Türkiye ekonomisinin ihracat odaklı büyüme stratejisinde Serbest Bölgeler, yatırımcılar için benzersiz fırsatlar sunmaktadır. Ticaret Bakanlığı denetiminde faaliyet gösteren bu özel alanlar, sağladıkları vergi avantajları ve bürokratik kolaylıklarla rekabet gücünüzü artırmayı hedefler. Bir danışmanlık firması olarak, yatırım yolculuğunuzda size rehberlik etmek üzere bu kapsamlı dosyayı hazırladık.

 

Serbest Bölge, ülkenin siyasi sınırları içinde yer almasına rağmen; gümrük ve dış ticaret mevzuatı açısından gümrük hattı dışında sayılan, ticari ve sınai faaliyetlerin daha geniş muafiyetlerle teşvik edildiği özel ekonomik bölgelerdir.

Temel Amaçları:

  • İhracata yönelik yatırım ve üretimi artırmak.

  • Ülkeye Doğrudan Yabancı Yatırım (DYY) ve teknoloji girişini hızlandırmak.

  • Uluslararası ticaretin geliştirilmesini sağlamak.

 

Yatırımcıya Faydaları: Serbest bölgeler, yatırımcıyı bürokrasiden arındırılmış, vergi yükü hafifletilmiş bir ekosisteme davet eder. Hazır altyapı imkanları, stratejik konum avantajları (limanlara yakınlık vb.) ve esnek döviz kullanımı en büyük artılardır.

Örnekler: Türkiye’de Ege Serbest Bölgesi (ESBAŞ), İstanbul Endüstri ve Ticaret Serbest Bölgesi (DESBAŞ) veya Mersin Serbest Bölgesi gibi ticaret hacmi yüksek bölgeler, binlerce firmaya ev sahipliği yapmaktadır.

Süreç Döngüsü: Serbest bölge yatırımı; Fizibilite ve Yer Seçimi ile başlar, Faaliyet Ruhsatı Başvurusu ile devam eder, Şirket Kuruluşu ve Tesis İnşaatı/Kiralaması ile somutlaşır ve nihayetinde Ticari Faaliyetin Başlaması ile operasyonel hale gelir.

Desteklenen Harcamalar

Serbest bölgeleri cazip kılan en önemli unsur, “Serbest Bölgeler Kanunu” ile sağlanan mali avantajlardır.

A. Vergi İstisnaları:

  1. Kurumlar Vergisi İstisnası: Serbest bölgelerde üretim faaliyetinde bulunan firmaların, bu bölgelerde imal ettikleri ürünlerin satışından elde ettikleri kazançlar, Türkiye’nin Avrupa Birliği tam üyeliğine kadar Kurumlar Vergisinden %100 muaftır. Bu, kârlılığınızı doğrudan etkileyen devasa bir avantajdır.

  2. Gelir Vergisi İstisnası (Stopaj Desteği): Bölgede ürettiği ürünlerin FOB bedelinin en az %85’ini ihraç eden üretici firmalar, istihdam ettikleri personelin maaşları üzerinden hesaplanan Gelir Vergisinden %100 muaftır.

  3. KDV ve Gümrük Vergisi Muafiyeti: Serbest bölgelere Türkiye’den veya yurt dışından yapılan mal ve hizmet girişleri KDV’den muaftır. Ayrıca bölgeye yurt dışından giren mallar Gümrük Vergisinden de muaftır.

  4. Damga Vergisi ve Harç İstisnası: Üretim faaliyeti gösteren firmaların işlemleri ve düzenledikleri kağıtlar, damga vergisi ve harçlardan istisna tutulur.

 

B. Diğer Destekler:

  • Serbest bölgelerden elde edilen kârların, herhangi bir izne tabi olmaksızın yurt dışına veya Türkiye’ye serbestçe transfer edilebilmesi.

  • Enflasyon muhasebesi zorunluluğu olmaması (belirli şartlarda dövizle defter tutma imkanı).

  • Ucuz enerji kullanımı (elektrik ve yakıt KDV’siz tedarik edilir).

Kimler Yararlanabilir?

Serbest bölge teşviklerinden yararlanmak isteyen firmalar için “Üretici” ve “Alım-Satımcı” ayrımı kritiktir. En geniş teşvikler üretici firmalara sunulmaktadır.

Yararlanma Şartları:

  • Faaliyet Ruhsatı: Ticaret Bakanlığı Serbest Bölgeler Genel Müdürlüğü’nden uygun faaliyet ruhsatının alınmış olması şarttır.

  • Üretim Faaliyeti: Kurumlar Vergisi istisnasından yararlanmak için firmanın ruhsat konusunun “Üretim” olması gerekir.

  • İhracat Şartı: Personel gelir vergisi istisnası için üretilen malların %85 oranında yurt dışına satılması (ihraç edilmesi) zorunludur.

 

Kimler İçin Uygundur?

    • Yüksek katma değerli üretim yapan sanayi kuruluşları.

    • İhracat odaklı çalışan teknoloji ve yazılım firmaları.

    • Uluslararası lojistik ve depolama hizmeti sunan şirketler.

    • Yabancı ortaklı yatırımlar.

Destek Oranı ve Tutarı

Destek Kalemi Destek Oranı Üst Limit Açıklama / Not
Gümrük Vergisi Muafiyeti %100 Sınırsız Yurt dışından ithal edilen mal, makine ve hammaddeler için tam muafiyet.
KDV İstisnası %100 Sınırsız Serbest bölge içindeki alım-satım ve hizmetlerde KDV uygulanmaz.
Kurumlar Vergisi İstisnası %100 Sınırsız Serbest bölgede elde edilen kazançlar için kurumlar vergisinden muafiyet.
Gelir Vergisi Muafiyeti %100 Sınırsız Çalışan maaşları üzerinden gelir vergisi muafiyeti (en az %85 ihracat şartıyla).
Kâr Transferi Özgürlüğü %100 Sınırsız Kârın yurt dışına veya Türkiye’ye sınırsız transferi.
Döviz ve Menkul Kıymet İşlemleri Muafiyeti %100 Sınırsız SPK ve TCMB düzenlemelerinden muafiyet.
Lojistik Hizmetlerde Gelir/Kurumlar Vergisi İstisnası %100 Yurt dışı odaklı Tamamı yurt dışına verilen lojistik hizmetler için.

Destek Başvuru Süreci ve Danışmanlık Rolümüz

1

Stratejik Planlama ve Fizibilite

Bu aşamada yatırımınızın serbest bölge dinamiklerine uygunluğu analiz edilir. Hangi serbest bölgenin lojistik ve sektörel kümelenme açısından uygun olduğu belirlenir.

Bizim Rolümüz: Yatırımın vergi avantajı simülasyonunu yapmak, en uygun bölgeyi seçmek ve niyet mektubu süreçlerini yönetmek.

2

Faaliyet Ruhsatı Başvurusu ve Onay

Ticaret Bakanlığı'na yapılacak resmi başvuru sürecidir. "Faaliyet Ruhsatı Müracaat Formu"nun doldurulması, başvuru ücretinin yatırılması ve detaylı yatırım projesinin sunulmasını içerir.

Bizim Rolümüz: Proje dosyasının teknik dilini oluşturmak, Bakanlık ile yazışmaları yürütmek ve dosyanın eksiksiz teslimini sağlayarak ruhsat onay sürecini hızlandırmak.

3

Şirket Kuruluşu ve Sözleşme Süreci

Ruhsat onayı alındıktan sonra serbest bölge şubesi veya müstakil şirket kurulumu yapılır. Bölge Kurucu/İşletici firması ile kira veya satış sözleşmesi imzalanır.

Bizim Rolümüz: Ana sözleşmenin serbest bölge mevzuatına uygun hazırlanması, ticaret sicil işlemlerinin takibi ve işletici firma ile yapılan sözleşmelerin hukuki kontrolü.

4

Ruhsatın Alınması ve Tesis Kurulumu

Tüm belgeler tamamlandıktan sonra nihai Faaliyet Ruhsatı alınır. Ardından inşaat veya dekorasyon süreçleri başlar ve gümrük kayıtları oluşturulur.

Bizim Rolümüz: Gümrük ve stok takip programlarının entegrasyonuna danışmanlık yapmak, vergi dairesi ve SGK açılışlarında rehberlik etmek.

Dikkat Edilecek Hususlar

Serbest bölge yatırımları büyük fırsatlar sunsa da, mevzuata uyumsuzluk ciddi cezai yaptırımlara ve ruhsat iptaline yol açabilir.

Kritik Hususlar:

  1. Stok Takibi ve Envanter: Serbest bölgelerde giren ve çıkan her malın milimetrik takibi zorunludur. Envanter defteri ile fiili stok arasındaki uyumsuzluklar gümrük cezalarına neden olur.

  2. %85 İhracat Kuralı: Personel gelir vergisi istisnasından yararlanmak için yıl sonu yeminli mali müşavir (YMM) raporu ile ihracat oranının tevsik edilmesi gerekir. Planlama buna göre yapılmalıdır.

  3. Makine Parkı Yaşı: Bölgeye getirilecek kullanılmış makinelerle ilgili yaş sınırları ve izinler önceden kontrol edilmelidir.

  4. Faaliyet Konusu Sınırlaması: Ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında işlem yapmak yasaktır. Gerekirse ruhsat tadili (güncellemesi) yapılmalıdır.

 

Neden Profesyonel Danışmanlık? Danışmanlık firması olarak rolümüz sadece başvuru yapmak değildir; sürdürülebilir uyumluluğu sağlamaktır.

  • Bakanlık nezdindeki bürokratik dilin doğru kullanılması,

  • Yatırım teşvik belgesi ile serbest bölge avantajlarının çakıştığı noktaların analizi,

  • Olası denetimlere karşı firmanın teknik ve mali altyapısının hazırlanması, Konularında firmanızın dış ticaret ve hukuk departmanı gibi çalışıyoruz. Hatalı bir başvuru aylar süren zaman kaybına yol açabilir; profesyonel yönetim ise sizi doğrudan sonuca ulaştırır.